اسباب امراض نفسانی

و اما اسباب امراض نفسانیه و انحراف اخلاق از حد اعتدال بر سه قسم است یا نفسانی است یا خارجی یا جسمی

و اسباب نفسانیه آن است که در ابتدای فطرت از برای آدمی حاصل باشد مثل آنکه قوه ادراک او ضعیف باشد یا در او قوه شهوت اصلا نباشد

و اسباب خارجیه آن است که به سبب عوارض خارجیه حاصل شده باشد مثل اینکه با بدان نشسته یا حکایات ایشان را شنیده و میل و شوق به آنها نموده و پیروی و متابعت کرده و مرتکب اعمال ناشایست گشته تا آنکه ملکه او شده

و اسباب جسمانیه آن است که به سبب ناخوشی و مرض در بدن صفات بد حاصل شده باشد همچنان که مشاهده می شود که به سبب بعضی از امراض آدمی را کج خلقی به هم می رسد یا ضعف و فتور در قوه شهویه پیدا می گردد